സഹികെട്ടപ്പോള് സൗദിയും തിരിച്ചടിച്ചു; പണി കിട്ടിയപ്പോള് ഇറാന് പത്തി മടക്കി; ഇറാന് മണ്ണില് രഹസ്യ ആക്രമണം നടത്തിയെന്ന് വെളിപ്പെടുത്തല്; ചര്ച്ചകള് ഊര്ജിതമായത് ഗള്ഫ് രാജ്യങ്ങള് കളത്തില് ഇറങ്ങിയപ്പോള്; യുഎഇയും കൊടുത്തു മയമില്ലാത്ത മറുപടി
റിയാദ്/ദുബായ്: രാജ്യത്തിന് നേരെ ഉണ്ടായ ആക്രമണങ്ങള്ക്ക് പ്രതികാരമായി സൗദി അറേബ്യ ഇറാനെതിരെ രഹസ്യ ഓപ്പറേഷനുകള് നടത്തിയെന്നു വെളിപ്പെടുത്തല്. നേരത്തേ യുഎഇ ആക്രമണങ്ങള് നടത്തിയെന്ന റിപ്പോര്ട്ടുകള്ക്കു പിന്നാലെയാണ് റോയിട്ടേഴ്സ് സൗദിയുടെ ആക്രമണങ്ങളെക്കുറിച്ചുള്ള ഞെട്ടിക്കുന്ന റിപ്പോര്ട്ടും പുറത്തുവിട്ടത്. അമേരിക്കയുടെയും ഇറാന്റെയും ഉദ്യോഗസ്ഥരെ ഉദ്ധരിച്ചാണു റിപ്പോര്ട്ട്.
ഇതിനുമുമ്പ് ഇക്കാര്യം റിപ്പോര്ട്ട് ചെയ്തിരുന്നില്ല. യുദ്ധത്തിനിടെ നൂറുകണക്കിനു ബാലിസ്റ്റിക് മിസൈലുകള് സൗദിക്കെതിരേയും ഇറാന് തൊടുത്തിരുന്നു. അമേരിക്കയ്ക്കൊപ്പം യുദ്ധത്തിനില്ലെന്നു വ്യക്തമാക്കിയിട്ടും ഇറാന് ആക്രമിച്ചതാണു സൗദിയുടെ ക്ഷമ കെടുത്തിയത്.
സൗദി വ്യോമസേന നടത്തിയ ഈ ആക്രമണങ്ങള് മാര്ച്ച് അവസാനത്തോടെയാണ് ഉണ്ടായതെന്ന് രണ്ട് പാശ്ചാത്യ ഉദ്യോഗസ്ഥര് പറഞ്ഞു. ‘സൗദി അറേബ്യ ആക്രമിക്കപ്പെട്ടപ്പോള് അതിന് പകരമായി നടത്തിയ തത്തുല്യമായ (tit-for-tat) തിരിച്ചടികളാണ്’ ഇതെന്നും ഒരാള് പറഞ്ഞു.
ഏതൊക്കെ കേന്ദ്രങ്ങളിലായിരുന്നു ആക്രമണമെന്നു സ്ഥിരീകരിക്കാന് കഴിഞ്ഞിട്ടില്ല. ആക്രമണങ്ങള് നടന്നിട്ടുണ്ടോ എന്നതിനെക്കുറിച്ച് സൗദി വിദേശകാര്യ മന്ത്രാലയത്തിലെ ഒരു മുതിര്ന്ന ഉദ്യോഗസ്ഥന് നേരിട്ട് പ്രതികരിച്ചില്ല. ഇറാന് വിദേശകാര്യ മന്ത്രാലയവും നിശബ്ദത പാലിച്ചു.
അമേരിക്കയുമായി ആഴത്തിലുള്ള സൈനിക ബന്ധമുള്ള സൗദി അറേബ്യ, പരമ്പരാഗതമായി സംരക്ഷണത്തിനായി യു.എസ് സൈന്യത്തെയാണ് ആശ്രയിച്ചിരുന്നത്. എന്നാല് 10 ആഴ്ച നീണ്ടുനിന്ന യുദ്ധത്തിനിടെ അമേരിക്കയുടെ ഥാഡ് കവചങ്ങള് ഭേദിക്കാന് ഇറാനു കഴിഞ്ഞു.
ഗള്ഫ് അറബ് രാജ്യങ്ങളുടെ തിരിച്ചടി
യു.എസും ഇസ്രായേലും ഫെബ്രുവരി 28-ന് ഇറാനെതിരെ വ്യോമാക്രമണം ആരംഭിച്ചതോടെ തുടങ്ങിയ യുദ്ധം, പശ്ചിമേഷ്യന് രാജ്യങ്ങളെയും എങ്ങനെ വലിച്ചിഴച്ചെന്നു വ്യക്തമാക്കുന്നതാണ് സൗദിയുടെ തിരിച്ചടി.
ഇറാന് ആറ് ജിസിസി (GCC) രാജ്യങ്ങളിലെയും യു.എസ് സൈനിക താവളങ്ങളെ മാത്രമല്ല, സിവിലിയന് കേന്ദ്രങ്ങള്, വിമാനത്താവളങ്ങള്, എണ്ണ ഇന്ഫ്രാസ്ട്രക്ചറുകള് എന്നിവയെയും മിസൈലുകളും ഡ്രോണുകളും ഉപയോഗിച്ച് ആക്രമിക്കുകയും ആഗോള വ്യാപാരത്തെ തടസപ്പെടുത്തിക്കൊണ്ട് ഹോര്മുസ് കടലിടുക്ക് അടച്ചുപൂട്ടുകയും ചെയ്തു.
യുണൈറ്റഡ് അറബ് എമിറേറ്റ്സും (UAE) ഇറാനെതിരെ സൈനിക ആക്രമണങ്ങള് നടത്തിയതായി വാള് സ്ട്രീറ്റ് ജേണല് തിങ്കളാഴ്ച റിപ്പോര്ട്ട് ചെയ്തു. സൗദിയുടെയും എമിറാത്തിയുടെയും ഈ കൂട്ടായ നടപടികള്, വലിയതോതില് മറഞ്ഞിരുന്ന ഒരു സംഘര്ഷത്തെയാണ് വെളിപ്പെടുത്തുന്നത്. ഇറാനിയന് ആക്രമണങ്ങളാല് തകര്ന്ന ഗള്ഫ് രാജഭരണകൂടങ്ങള് തിരിച്ചടിക്കാന് തീരുമാനിച്ചു എന്നു വ്യക്തമാക്കുന്നതാണ് ഈ നീക്കം.
എന്നാല് അവരുടെ സമീപനം ഒരേപോലെയല്ലായിരുന്നു. യു.എ.ഇ കൂടുതല് കടുത്ത നിലപാടാണ് സ്വീകരിച്ചത്, ഇറാന് വലിയ വില നല്കേണ്ടിവരുമെന്ന് ഉറപ്പാക്കാനാണ് അവര് ശ്രമിച്ചത്, കൂടാതെ ടെഹ്റാനുമായി വളരെ അപൂര്വ്വമായി മാത്രമേ പരസ്യമായ നയതന്ത്ര ചര്ച്ചകളില് ഏര്പ്പെട്ടുള്ളൂ.
അതേസമയം, സൗദി അറേബ്യ സംഘര്ഷം വഷളാകുന്നത് തടയാന് ശ്രമിക്കുകയും റിയാദിലെ ടെഹ്റാന്റെ അംബാസഡര് വഴിയടക്കം ഇറാനുമായി പതിവായി സമ്പര്ക്കം പുലര്ത്തുകയും ചെയ്തു. പ്രതികരണത്തിനുള്ള അഭ്യര്ത്ഥനയോട് അദ്ദേഹം പ്രതികരിച്ചില്ല.
ഇറാനുമായി നയതന്ത്രപരമായ അനുരഞ്ജന കരാര് ഉണ്ടാക്കിയിട്ടുണ്ടോ എന്ന് സൗദി വിദേശകാര്യ മന്ത്രാലയത്തിലെ മുതിര്ന്ന ഉദ്യോഗസ്ഥന് നേരിട്ട് പരാമര്ശിച്ചില്ല, എന്നാല് അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു: ‘മേഖലയുടെയും അതിലെ ജനങ്ങളുടെയും സ്ഥിരത, സുരക്ഷ, സമൃദ്ധി എന്നിവയ്ക്കായി സംഘര്ഷം ലഘൂകരിക്കുന്നതിനും സ്വയം നിയന്ത്രണത്തിനും സംഘര്ഷങ്ങള് കുറയ്ക്കുന്നതിനും വേണ്ടി നിലകൊള്ളുന്ന സൗദി അറേബ്യയുടെ സുസ്ഥിരമായ നിലപാട് ഞങ്ങള് വീണ്ടും ഉറപ്പിക്കുന്നു.’
ആക്രമണങ്ങള്, അതിനുശേഷം സംഘര്ഷം ലഘൂകരിക്കല്
ആക്രമണങ്ങളെക്കുറിച്ച് സൗദി അറേബ്യ ഇറാനെ അറിയിച്ചിരുന്നുവെന്ന് ഇറാനിയന്, പാശ്ചാത്യ ഉദ്യോഗസ്ഥര് പറഞ്ഞു. ഇതിനെത്തുടര്ന്ന് തീവ്രമായ നയതന്ത്ര ഇടപെടലുകളും കൂടുതല് തിരിച്ചടിക്കുമെന്ന സൗദിയുടെ ഭീഷണികളും ഉണ്ടായി. ഇത് സംഘര്ഷം ലഘൂകരിക്കുന്നതിനായി ഇരുരാജ്യങ്ങളും തമ്മിലുള്ള ധാരണയിലേക്ക് നയിച്ചു.
ഇറാനെതിരെയുള്ള സൗദിയുടെ പ്രതികാര ആക്രമണങ്ങളും അതിനെത്തുടര്ന്ന് സംഘര്ഷം ലഘൂകരിക്കാനുള്ള ധാരണയും കാണിക്കുന്നത് ‘നിയന്ത്രണാതീതമായ സംഘര്ഷം ഇരുപക്ഷത്തിനും താങ്ങാനാവാത്ത നഷ്ടങ്ങള് ഉണ്ടാക്കുമെന്ന പ്രായോഗികമായ തിരിച്ചറിവാണ്’ എന്ന് ഇന്റര്നാഷണല് ക്രൈസിസ് ഗ്രൂപ്പിലെ ഇറാന് പ്രോജക്ട് ഡയറക്ടര് അലി വേസ് പറഞ്ഞു.
വാഷിംഗ്ടണും ടെഹ്റാനും തമ്മില് തങ്ങളുടെ വിപുലമായ സംഘര്ഷത്തില് ഏപ്രില് 7-ന് വെടിനിര്ത്തലിന് ധാരണയാകുന്നതിന് തൊട്ടുമുമ്പുള്ള ആഴ്ചയിലാണ് ഈ അനൗദ്യോഗിക സംഘര്ഷ ലഘൂകരണം പ്രാബല്യത്തില് വന്നത്.
ടെഹ്റാനും റിയാദും സംഘര്ഷം കുറയ്ക്കാന് സമ്മതിച്ചതായി ഇറാനിയന് ഉദ്യോഗസ്ഥരില് ഒരാള് സ്ഥിരീകരിച്ചു, ‘ശത്രുത അവസാനിപ്പിക്കുക, പരസ്പര താല്പര്യങ്ങള് സംരക്ഷിക്കുക, സംഘര്ഷങ്ങള് വര്ദ്ധിക്കുന്നത് തടയുക എന്നിവയാണ് ഈ നീക്കം ലക്ഷ്യമിടുന്നത്’ എന്ന് അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു.
ദീര്ഘകാലമായി ഭിന്നതയിലായിരുന്ന ഇറാനും സൗദി അറേബ്യയും മിഡില് ഈസ്റ്റിലെ രണ്ട് പ്രമുഖ ഷിയ, സുന്നി മുസ്ലീം ശക്തികള് മേഖലയിലുടനീളമുള്ള സംഘര്ഷങ്ങളില് വിപരീത ഗ്രൂപ്പുകളെ പിന്തുണച്ചിട്ടുണ്ട്.
2023-ല് ചൈനയുടെ മധ്യസ്ഥതയില് നടന്ന അനുരഞ്ജനം അവര് തമ്മിലുള്ള ബന്ധം പുനരാരംഭിക്കുന്നതിന് കാരണമായി. യെമനിലെ ഇറാന് പിന്തുണയുള്ള ഹൂതികളും സൗദി അറേബ്യയും തമ്മിലുള്ള വെടിനിര്ത്തല് ഉള്പ്പെടെ ഇത് നിലനിര്ത്തിപ്പോരുന്നു.
ചെങ്കടല് കപ്പല് ഗതാഗതത്തിനായി തുറന്നിരിക്കുന്നതിനാല്, ഭൂരിഭാഗം ഗള്ഫ് രാജ്യങ്ങളില് നിന്നും വ്യത്യസ്തമായി, യുദ്ധത്തിലുടനീളം എണ്ണ കയറ്റുമതി തുടരാന് സൗദി അറേബ്യക്ക് കഴിഞ്ഞു. അതിനാല് താരതമ്യേന സുരക്ഷിതമായി തുടരാന് സാധിച്ചു.
രാജ്യം ‘വിനാശത്തിന്റെ ചൂളയെ’ ഒഴിവാക്കി എന്ന് രാജകുമാരന് പറഞ്ഞു.
‘ഇറാനും മറ്റുള്ളവരും രാജ്യത്തെ വിനാശത്തിന്റെ ചൂളയിലേക്ക് വലിച്ചിഴയ്ക്കാന് ശ്രമിച്ചപ്പോള്, ഞങ്ങളുടെ നേതൃത്വം സ്വന്തം പൗരന്മാരുടെ ജീവനും സ്വത്തും സംരക്ഷിക്കുന്നതിനായി ഒരു അയല്ക്കാരന് ഉണ്ടാക്കിയ വേദനകള് സഹിക്കുകയെന്നതു തിരഞ്ഞെടുത്തു’ എന്നാണ് കഴിഞ്ഞ വാരാന്ത്യത്തില് സൗദി ഉടമസ്ഥതയിലുള്ള അറബ് ന്യൂസിലെ ഒരു അഭിപ്രായ ലേഖനത്തില്, മുന് സൗദി ഇന്റലിജന്സ് മേധാവി തുര്ക്കി അല്-ഫൈസല് രാജകുമാരന് എഴുതിയത്.
സൗദി അറേബ്യയുടെ ആക്രമണങ്ങള് ആഴ്ചകളോളം നീണ്ടുനിന്ന കനത്ത പിരിമുറുക്കത്തിന് ശേഷമാണ് ഉണ്ടായത്.
മാര്ച്ച് 19-ന് റിയാദില് നടന്ന വാര്ത്താ സമ്മേളനത്തില് സൗദി വിദേശകാര്യ മന്ത്രി ഫൈസല് ബിന് ഫര്ഹാന് രാജകുമാരന് പറഞ്ഞു, ‘ആവശ്യമെന്ന് കരുതുകയാണെങ്കില് സൈനിക നടപടികള് സ്വീകരിക്കാനുള്ള അവകാശം രാജ്യത്തിനുണ്ട്’. മൂന്ന് ദിവസത്തിന് ശേഷം, സൗദി അറേബ്യ ഇറാന്റെ മിലിട്ടറി അറ്റാഷെയെയും നാല് എംബസി ജീവനക്കാരെയും അസ്വീകാര്യരായ വ്യക്തികളായി പ്രഖ്യാപിച്ചു.
ഇറാന് നേരിട്ടുള്ള ആക്രമണങ്ങള് കുറച്ചു
മാര്ച്ച് അവസാനത്തോടെ, നയതന്ത്ര സമ്പര്ക്കങ്ങളും യു.എ.ഇയെപ്പോലെ കൂടുതല് കടുത്ത സമീപനം സ്വീകരിച്ച് കൂടുതല് പ്രതികാരം ചെയ്യുമെന്ന സൗദി അറേബ്യയുടെ ഭീഷണിയും സംഘര്ഷം ലഘൂകരിക്കാനുള്ള ധാരണയിലേക്ക് നയിച്ചതായി പാശ്ചാത്യ ഉറവിടങ്ങള് പറഞ്ഞു.
മാര്ച്ച് 25-31 വാരത്തില് സൗദി അറേബ്യക്ക് നേരെ ഉണ്ടായ 105-ലധികം ഡ്രോണ്, മിസൈല് ആക്രമണങ്ങളില് നിന്ന്, ഏപ്രില് 1-6 നും ഇടയില് അതിന്റെ എണ്ണം 25 ആയി കുറഞ്ഞു.
വ്യാപകമായ വെടിനിര്ത്തലിലേക്ക് നയിച്ച ദിവസങ്ങളില് സൗദി അറേബ്യക്ക് നേരെ തൊടുത്തുവിട്ട പ്രൊജക്ടൈലുകള് ഇറാന്റെ നേരിട്ടുള്ള മണ്ണില് നിന്നല്ല, മറിച്ച് ഇറാഖില് നിന്നാണ് ഉത്ഭവിച്ചതെന്ന് പാശ്ചാത്യ ഉറവിടങ്ങള് വിലയിരുത്തി, ഇത് സഖ്യ ഗ്രൂപ്പുകള് പ്രവര്ത്തനം തുടരുമ്പോഴും ടെഹ്റാന് നേരിട്ടുള്ള ആക്രമണങ്ങള് കുറച്ചതായി സൂചിപ്പിക്കുന്നു.
ഇറാഖ് മണ്ണില് നിന്നുള്ള ആക്രമണങ്ങളില് പ്രതിഷേധിച്ച് സൗദി അറേബ്യ ഏപ്രില് 12-ന് ഇറാഖ് അംബാസഡറെ വിളിച്ചുവരുത്തി. ഇറാനും യു.എസും തമ്മിലുള്ള വിപുലമായ വെടിനിര്ത്തലിന്റെ തുടക്കത്തില് സമ്മര്ദ്ദങ്ങള് ഉയര്ന്നപ്പോഴും സൗദി-ഇറാനിയന് ആശയവിനിമയം തുടര്ന്നു. ഏപ്രില് 7-8 തീയതികളില് രാജ്യത്തിന് നേരെ 31 ഡ്രോണുകളും 16 മിസൈലുകളും തൊടുത്തുവിട്ടതായി സൗദി പ്രതിരോധ മന്ത്രാലയം റിപ്പോര്ട്ട് ചെയ്തപ്പോഴായിരുന്നു ഇത്.
ഈ വര്ദ്ധനവ് ഇറാനും ഇറാഖിനുമെതിരെ തിരിച്ചടി നല്കാന് റിയാദിനെ പ്രേരിപ്പിച്ചു, അതേസമയം നയതന്ത്രം വേഗത്തിലാകുമ്പോള് പാകിസ്ഥാന് രാജ്യത്തിന് ഉറപ്പ് നല്കാന് യുദ്ധവിമാനങ്ങള് വിന്യസിക്കുകയും സംയമനം പാലിക്കാന് അഭ്യര്ത്ഥിക്കുകയും ചെയ്തു.
#SaudiArabia, #Iran, #SaudiVsIran, #MiddleEast, #MiddleEastWar, #Geopolitics, #WorldPolitics, #GulfNews, #GlobalConflict, #InternationalRelations, #Riyadh, #Tehran, #WestAsia, #ForeignPolicy, #Diplomacy, #CovertOperations, #SaudiAirForce, #RetaliationStrikes, #MilitaryAction, #MissileAttack, #DroneStrike, #AirStrikes, #DefenseNews, #Warfare, #DeEscalation, #Ceasefire, #SecurityCrisis, #ReutersExclusive, #BreakingNews, #WorldNews, #ExclusiveNews, #TrendingNews, #GlobalNews, #FlashNews, #NewsUpdate, #CurrentAffairs, #WarUpdates, #UAE, #GCCNations, #Iraq, #StraitOfHormuz, #GlobalTrade, #OilInfrastructure, #USMilitary, #Israel, #TurkiAlFaisal, #FaisalBinFarhan, #സൗദിഅറേബ്യ, #ഇറാൻ, #ഗൾഫ്വാർത്തകൾ, #ലോകവാർത്തകൾ, #യുദ്ധം, #പ്രതിരോധം, #മലയാളംവാർത്തകൾ, #പ്രവാസിവാർത്തകൾ
